دور فلكي يكسره بر منهج عدل است . حافظ

"دور فلكي " يا " گر دش چرخ " ويا آنطور كه در ذهن و عقلانيت ما پديدار ميشود " چرخه ى حيات " ، تركيبي هم بسته وموزون از همه ى اجزاء عالم است كه با همديگرارتباطي ابدي و ازلي و صيرورتي محتوم دارند و يكديگر را به گونه اي تغذيه ميكنند كه هر پديده و " چيز " سهم ِ باندازه اي كه در خور اوست ميبرد ، مثلا در يك بوستان كه درختان و گياهان وعلوفه ْى گوناگوني روئيده اند ، سهم انرژي ي هريك از آنها به اندازه اي كه نياز دارند از دفينه وگنج زمين تأمين ميشود ، اگر چه در بطن زمين انواع انرژيها ونيازهاي حياتي اين گياهان وجود دارد، اما درخت كهن با ريشه ي گسترده اش سهم خود را جذب ميكند ويك نهال نورس ويا لا خ ـ چمن نيز آن ميزان تغذيه اي را كه نياز دارد دريافت ميكند وأين اعتدال وتوازني است كه در پروسه ي همبستگي وارتباط تمامي ي ذرات عالم موجود بوده ومراتب تركيب يا تجزيه ي هر پديده اي بهمين طريق تأمين ميشود . با ژرف نگري وپژوهش در نظام هستي ميتوان چند اصل ِ بنيا دين را بشرح زير مشخص نمود :

١- بر نظام ِ عالم " وحدت وجود " حاكم است ، يعني تمامي ي اجزاء ومتكثرات عالم در جريان تكوين ، تحول ، تركيب وتجزيه اي كه دارند ازيك آبشخور وبا يك اراده منشاء ميگيرند و " مشييت " يا " اراده ي هستي " همان " بود " ِ يگانه اي است كه در أديان با عنوان هاي :